Een stappenplan voor Close Reading en TOS

Een stappenplan voor Close Reading en TOS

Een stappenplan voor Close Reading en TOS

 

Hoi, mijn naam is Monique en in dit gastblog neem ik je mee in mijn werk als leerlingbegeleider van leerlingen met een TOS.
Vanuit mijn werk als leerlingbegeleider bij Auris ambulante dienstverlening werk ik vaak met leerlingen aan het verbeteren van begrijpend leesvaardigheden. Een veelgebruikte methode hiervoor is Close Reading.

Ik ben begonnen om het boek Close Reading van Diane Lapp e.a. te gaan lezen.
Ook heb ik een inspiratiemiddag gevolgd over Close reading. Ik werd enthousiast en wilde graag mensen meekrijgen in mijn enthousiasme om dit juist met onze doelgroep op te pakken.
Een veelgehoorde reactie was toen: “Leuk hoor maar toch niet te doen tijdens een ondersteuning met kinderen met een TOS?”
Mijn reactie: “
Wat als ik een stappenplan in Jip en Janneke taal ga maken speciaal voor onze doelgroep kinderen?”

Close reading

Close Reading is een manier van begrijpend lezen waarin je uitgaat van de tekst.
Het doel van close reading is een tekst te doorgronden. Een standaard Close Reading les heeft 3 sessies rondom dezelfde tekst. Deze sessies verdeel je vaak over drie verschillende begeleidingsmomenten met de leerling.
Meer over de inhoud en werkwijze van Close Reading kun je terugluisteren in de podcast “TOS en de digitale wereld: Close reading en TOS met Marcel van As en in het blog Close Reading en TOS hier op de website.

 

 

TOS en Close Reading

Kinderen met TOS hebben door een kleine woordenschat minder goed tekstbegrip.

Ze hebben baat bij veel herhaling in taal en (voor)lezen is voor deze groep erg belangrijk maar soms ook een uitdaging. Want hoe hou je het uitdagend en betekenisvol voor deze leerlingen?

 

Close Reading is bij TOSleerlingen een goede manier om teksten te benaderen, te doorgronden en hiermee het tekstbegrip te verbeteren.  

Per leeftijdsgroep een stappenplan

 Tijdens mijn begeleidingsmomenten met TOSleerlingen werk ik vaak aan begrijpend lezen en woordenschat.
Voor iedere bouw  heb ik in het kort mijn stappenplan voor Close Reading hier voor jou op een rijtje gezet.
Elke keer zijn de lessen verdeeld in drie sessies. Lees hieronder mijn stappenplan per sessie.

Mijn stappenplan voor de onderbouw

Close reading onderbouw met een tekst of prentenboek

Bepaal van te voren het doel.
Bijvoorbeeld verhaalopbouw: begin-midden-einde, woordenschat, emotietaal.

    Sessie 1:

    • Kijk samen naar de kaft.
    • Voorspel samen waar het over zou kunnen gaan.
    • Lees stukjes voor en model bij lastige woorden. (visualiseer).
    • Gebruik de pictogrammen van de praatdomino: wie doen er mee,  wat gebeurt er,  waar speelt het zich af?

    Sessie 2:

    Met het pictogram “hoe” kun je samen bekijken:

    • Hoe iets wordt gezegd.
    • Hoe iemand zich voelt.
    • Hoe iemand denkt.
    • Hoe het afloopt.

    Sessie 3

    • Wat betekent de tekst.
    • Zorg voor afbeeldingen of tekeningen.
    • Pak de picto’s van praatdomino (wie-wat-waar-hoe-waarom) er bij.
    • Maak samen een mindmap.
    • Laat het kind met hulp van de mindmap het verhaal navertellen.
    • Het is fijn om de structuur: begin-midden-einde te gebruiken.
    • Hierbij is leuk om te visualiseren, bijvoorbeeld met de digitale tool Widget Writer of Book Creator.

     

    Mijn stappenplan voor de midden- en bovenbouw

    Close reading midden/bovenbouw met een tekst, recept, boek of verhaal

    Zorg dat je eerst het doel bepaald. Bijvoorbeeld: hoofd en bijzaken.
    Ga daarna aan de slag met de drie sessies.

    Sessie 1:

    • Visualiseer met de begrijpend lezen kaarten: Voorspellen- verbeelden-voorkennis.    
    • Lees de tekst
    • Stel vragen met hulp van de praatdomino

    Voorbeelden:

    • Waarom heeft dit verhaal of dit tekstgedeelte deze titel?
    • Wat is de belangrijkste boodschap?
    • Vertel eens in eigen woorden wat er staat bij het begin-midden-eind van de tekst?

    Sessie 2:

    • Wat is de diepere betekenis van een tekst?
    • Hoe wordt het in de tekst gezegd?
    • Voor TOSleerlingen moeilijke woorden visualiseren waar dat kan.
    • Plaatjes erbij zoeken, tekenen of als je de les in 2 ondersteuningen verdeelt, er zelf plaatjes bij zoeken en uitprinten.

    Sessie 3:

    • Praatdomino wie-wat-waar-hoe-wanneer-welke-waarom-hoeveel?
    • Kun je dit ook uitleggen?
    • Als je een klasgenoot kan meenemen bij de ondersteuning dan samen laten overleggen.
    • Laat de kinderen vragen bedenken.
    • Tot slot laten samenvatten van de tekst met een mindmap of navertellen met hulp.

    Tot slot

    Veel informatie heb ik gehaald uit het boek Close Reading: werken aan dieper tekstbegrip  (uitgeverij Pica).  Ook de praktijkboeken Close reading  voor onder/midden/bovenbouw hebben mij veel inspiratie gebracht.
    Het gebruik van de praatdomino brengt structuur in een verhaal en is volgens mij onmisbaar in het cluster 2 onderwijs.
    Mijn ervaring om op deze manier te werken met een prentenboek of met de teksten van Nieuwsbegrip is heel positief.
    Kinderen kunnen het verhaal met behulp van een mindmap  op een gestructureerde manier terug vertellen.
    Tijdens mijn ondersteuningsmomenten van TOSleerlingen merk ik ook dat de kinderen enthousiast zijn en met plezier hier aan werken.
    De mindmap komt in de klas of gaat mee naar huis zodat ze het ook daar kunnen laten zien en vertellen.

    Ik ben benieuwd wat jullie ervaringen zullen zijn!

    Monique Snijders

    Monique Snijders

    Leerlingbegeleider ambulante dienstverlening cluster 2

     
    Ik ben Monique en werkzaam binnen het cluster 2 onderwijs als ambulant leerlingbegeleider.
    Mijn werk is een van mijn grote passies. Mijn doel is anderen meekrijgen in mijn enthousiasme.
    Wanneer jij inspiratie opdoet door het lezen van mijn blogs, heb ik mijn doel behaald.

    Heb jij ervaring met Close Reading en TOS in de praktijk?

    Laat het mij weten in een reactie hieronder.

    Podcast Close Reading en TOS

    Podcast Close Reading en TOS

    Seizoen 1, aflevering 8

    In gesprek met

    Marcel van As

    Close Reading en TOS!

     

    Marcel van As is onderwijsadviseur bij Edux en  geeft als expert regelmatig inspiratiesessies rondom de aanpak: Close Reading.
    Marcel heeft daarnaast onder meer als leerkracht gewerkt op een cluster 2 school in Goes.

    In deze podcast deelt hij zijn visie op Close Reading en geeft hij antwoord op een aantal van mijn vragen. Want hoe kun je TOSleerlingen optimaal betrekken bij de Close Reading sessies?

     

     

    Seizoen 1, Aflevering 8

    “Begrijpend lezen is geen vak!” 

    “Begrijpend lezen is geen vak!
    Het is een integratieve vaardigheid die ook nog eens heel complex is. De wereld kunnen begrijpen is heel erg belangrijk.

    Zoals Paulo Freire al zei: “Laten we de kinderen niet leren om het woord te lezen, maar om de wereld te lezen. (vrij vertaald)

    En dat is voor mij nog steeds wel een belangrijk motto!”

    Sinds januari 2020 werkt Marcel als onderwijsadviseur. Daarvoor was hij directeur op een basisschool in Middelburg.

    Zijn kennis en interesse van en voor TOS leerlingen stamt uit zijn tijd daarvoor. Hij heeft bijna 9 jaar als leerkracht en later als teamleider gewerkt binnen het cluster 2 onderwijs bij de koninklijke Aurisgroep in Goes.

    In 2012 behaalde hij zijn Master’s degree in ecologische pedagogiek.

    Marcel is bereikbaar via zijn Linkedinprofiel

    Marcel van As

    Onderwijsadviseur , Edux

    TIPS voor de luisteraars 

    Aan het eind van het gesprek heeft Marcel een aantal prachtige tips. Specifiek voor leerkrachten met taalzwakke leerlingen in de klas deelt hij mooie adviezen. Maar voor de ambulant dienstverleners en begeleiders van leerlingen met een TOS die luisteren heeft hij ook een aantal praktische adviezen. 

    Close Reading en TOS, gaat dat samen?  Hoe hou je leerlingen met een TOS of leerlingen met een taalachterstand of zwakke lezers actief betrokken bij de diverse sessies? Lees er meer over in mijn uitgebreidere artikel Close Reading en TOS.

     

    Beluister hieronder het hele gesprek met Marcel van AS

    Seizoen 1, Aflevering 8    |    44 min

    Populaire afleveringen

    Een kwestie van TOSsen?

    Een kwestie van TOSsen?

    Seizoen 1, aflevering 7 Een kwestie van tossen?     In gesprek met Anouk Middelkoop- van Erp  Hogeschooldocent Master Educational Needs Fontys OSO   Anouk Middelkoop-van Erp is sinds 1996 betrokken bij leerlingen met spraak, taal- en gehoorproblemen. Sinds...

    Pluis heeft een TOS

    Pluis heeft een TOS

    Seizoen 1, aflevering 6 In gesprek met Jolijn Thijssen  Pluis heeft TOS De zoektocht van Noïta   Seizoen 1, Aflevering 6 "Dit boek verdient een plekje in ieder klaslokaal"  In deze podcast ga ik in gesprek met Jolijn Thijssen. Zij is 12 jaar en heeft...

    TOS en de mogelijke oorzaken

    TOS en de mogelijke oorzaken

    Seizoen 1, aflevering 5 Wat is een TOS?Definitie en mogelijke oorzaken van een TOS      Seizoen 1, Aflevering 5 "TOS is een neurocognitieve stoornis die meer bekendheid verdient"  In deze podcast vertel ik over de mogelijke oorzaken van een TOS en...

    In gesprek met Chantal Mailly

    In gesprek met Chantal Mailly

    Seizoen 1, aflevering 4 In gesprek met Chantal MaillyLopediste en online trainer bij Logomedia Dordrecht   Chantal werkt als logopediste en ontwikkelaar van online trainingen over taalproblemen. Haar specialisatie is TOS en Dyslexie Een van haar passies is TOS op...

    Vechten voor mijn kind met een TOS

    Vechten voor mijn kind met een TOS

    Seizoen 1, aflevering 2 Vechten voor mijn kind met een TOSVechten voor mijn kind met een TOS   Op woensdag 10 juni 2020 ging ik in gesprek met Heleen Gorter voor mijn podcastserie:  Experts over TOS en de digitale wereld. Zij is ervaringsdeskundige in het omgaan...

    Ondersteunend tekenen bij TOS!

    Ondersteunend tekenen bij TOS!

    Seizoen 1, aflevering 3 In gesprek met Pien van der MostOndersteunend tekenen, de kracht en de impact bij TOS!   Pien van der Most is de eigenaar van de website Ondersteunend tekenen bij kinderen. Ondersteunend tekenen is het in beeld brengen van gesproken taal...

    Met een ervaringsdeskundige in gesprek over TOS

    Met een ervaringsdeskundige in gesprek over TOS

    Seizoen1, aflevering 1 Heb je het al gehoord?   Sinds woensdag 13 mei 2020 ben ik een heuse Podcast online gestart. TOS en de digitale wereld Ik ga in deze podcastserie steeds in gesprek met een expert of een ervaringsdeskundige over de diagnose TOS, oftewel...

    Elke maand een nieuwe aflevering luisteren?
    Abonneer je hier direct via soundcloud!

    Of ga in de Spotify app naar de drie  puntjes en klik op abonneer.

     

    Wil je zelf een keer te gast zijn?

    Stuur mij een mail via info@digitaalspeciaal.nl 

    Abonneer je op mijn nieuwsbrief, voor al het laatste nieuws!

    Wil jij creatief aan de slag met taal en digitale tools?

    Bekijk dan al mijntrainingen in de Digitaalspeciaal Online Academy!

    Volg vanuit je eigen huiskamer op jouw eigen tempo en tijdstip mijn online trainingen en masterclasses.

    Via deze mailinglijst ontvang je meteen een kortingscode waarmee je kortingen kunt krijgen tot 50%!
    Ook ontvang je als eerste het laatste nieuws over de Digitaalspeciaal Online Academy.

    Bedankt! Je bent succesvol ingeschreven. Ik beloof je dat ik je niet ga spammen, wil je echter toch uitschrijven dan kan dat natuurlijk altijd onderaan elke mail. Bij Gmail en Hotmail komen mijn mails vaak in SPAM terecht. Wil geen enkele mail missen? Voeg mijn mailadres dan toe aan jouw lijst met vertrouwde contacten of bij Gmail aan de mailbox Primair. Groet, Marita

    Pin It on Pinterest