De hulpwaaier TOS geeft lucht?

De hulpwaaier TOS geeft lucht?

De TOSwaaier, geeft lucht?

Afgelopen zomer, tijdens een basisschoolbezoek op een warme dag, noemde ik bij een eerste gesprek de TOSwaaier als hulmiddel  voor een leerkracht.

Hij keek mij vragend aan en dacht eerst dat ik een grapje maakte. “Is dat een methode of een spel?” vroeg hij. Toen ik de TOSwaaier tevoorschijn haalde moesten we er samen even flink om lachen.
“Oh de hulpwaaier, ja die ken ik wel, maar dan van autisme

Natuurlijk is het een waaier, maar “de officiële naam is natuurlijk: Hulpwaaier TOS uitgegeven door PICA | Kentalis en Jet Isarin.
In de wandelgangen wordt deze echter meestal de TOSwaaier genoemd.

 

Een review over de hulpwaaier TOS

De hulpwaaier TOS is gemaakt om professionals in het onderwijs en in de zorg te informeren over TOS en om tips en strategieën te geven voor het handelen.

In dit blog geef ik je een inkijkje in de inhoud van de hulpwaaier TOS van uitgeverij Pica door 7x enkele tips alvast te delen waardoor jij absoluut nieuwsgierig zal worden naar meer.

De waaier is niet nieuw, maar wel super handig!

In 2016 is deze hulpwaaier TOS op de markt gebracht. Zelf kreeg ik hem een jaar later in mijn bezit via een PICA congres.
De waaier staat vol tips en strategieën over TOS en is ingedeeld in zeven overzichtelijke secties.

Dit is extra duidelijk gemaakt doordat iedere sectie een andere kleur pagina heeft.

Ik zal je hieronder een inkijkje geven in iedere sectie van de hulpwaaier TOS en enkele tips met je delen.

 

Waarom moet een hulpwaaier TOS op iedere school aanwezig zijn?

Zoals je misschien al weet is een taalontwikkelingsstoornis (TOS) een stoornis die voorkomt bij 5-7% van de bevolking. Dat betekent grofweg dat er in ieder klas van ongeveer 30 leerlingen minimaal 1 leerling met een TOS aanwezig is.

Een TOS kan zich op heel veel verschillende manieren manifesteren, dat maakt het onderkennen van een TOS juist zo lastig.

Deze waaier helpt je om de kenmerken te herkennen en om tips  te vinden voor in de praktijk. Ook vind je in de hulpwaaier TOS onder meer  tips voor thuis. voor het onderwijs en voor stage. 
De waaier heeft een klein formaat en is daarmee super overzichtelijk. Hij past in iedere burealade, handig om steeds even snel te kunnen inkijken voor tips.

In 7 overzichtelijke secties wordt informatie gegeven over de kenmerken en signalen van TOS, de gevolgen ervan voor de cognitieve en sociaal-emotionele ontwikkeling en over diagnostiek, behandeling en prognose. Ook worden tips en strategieën aangereikt voor het stimuleren van de taalontwikkeling en het vergemakkelijken van de communicatie, het leren en het sociaal functioneren.

“Het is lastig om TOS te hebben, maar het is nog lastiger dat niemand weet wat het is!”

Een jongere met TOS. Uit SpraakSaam, 2010

 

Jet Isarin is filosoof en onderzoeker bij de Kentalis Academie. Ze promoveerde in 2001 op onderzoek naar de ervaringskennis van ouders met een gehandicapt kind. Sinds 2005 doet Jet onderzoek naar de ervaringen en de ervaringskennis van kinderen en jongeren met een auditieve of communicatieve beperking.

“Ik vind dat de mensen die worden onderzocht, zelf zeggenschap moeten hebben over wat er wordt onderzocht en hoe dat gebeurt”.

Samen met jongeren met TOS deed Jet onderzoek naar communicatie, identiteit en lotgenotencontact, wat resulteerde in de website www.spraaksaam.com,
het boek 
Spraaktaalgids voor jongeren met een taalstoornis en de Vereniging SpraakSaam.

Ook is zij de schrijfster van de methode voor psychoducatie voor jongeren met TOS van 4-14 jaar: Spraaktaalkids.

Jet Isarin

Schrijfster Hulpwaaier TOS

Hulpwaaier overzicht

7x tips bij de hulpwaaier TOS

Zoals ik al vertelde is de hulpwaaier TOS verdeeld in 7 secties.

Ik deel hieronder per sectie een tip om direct in te zetten voor jouw praktijk.

1. Wat is een TOS

De kortste definitie van TOS is afkomstig van een jonge met TOS: “Taal gaat moeilijk in je op”.

Niet iedere leerling met een taalachterstand heeft een TOS, maar alle kinderen met een TOS hebben wel een taalachterstand.

 

Kenmerken, meertaligheid, diagnostiek en behandeling en prognose komen vervolgens aan bod in deze eerste uitgebreide sectie.

 

2. Gevolgen van TOS

Invloed van taalfuncties op sociaal emotionele ontwikkeling.

Kinderen met een TOS hebben het gevoel er niet helemaal bij te horen binnen het gezin of de familie. Ze beheersen de taal van hun naasten onvoldoende om te kunnen deelnemen aan de gesprekken tijdens het eten of bijvoorbeeld bij verjaardagen.

 

 3. Tips en strategieën voor iedereen

Met tips voor meertaligheid, identiteit en communicatieve redzaamheid.

Los problemen niet op, maar help kinderen bij het zelf oplossen van de problemen waar ze tegenaan lopen.

Zoek samen met kinderen naar trucjes of hulpmiddelen die het makkelijker maken zich communicatief te redden.

4. Tips en strategieën voor thuis

Met do’s en don`ts, VAT principes, mentaliseren en discussiëren.

De angst van ouders en kinderen, dat er in de communcatie en het sociale verkeer iets mis al gaan, vormt een belemmering voor het met vallen en opstaan zelfstandig worden.

Maak samen een stappenplan of zoek hulpmiddelen waarmee de zelfstandigheid wordt uitgebreid.

5. Handige tips voor het onderwijs

Zowel voor het didactische, als voor het pedagogische klimaat worden tips genoemd. Een groot aantal van die tips kun je ook op mij site in andere blogs teruglezen.

Zorg voor visualisatie en extra verwerkingstijd.
Gebruik functiewoorden zoals lidwoorden en voegwoorden.
Besteed met vaste routines aandacht aan woordenschat.
Werk met verhaalschema’s.

 6. Stage en werk bij TOS

In deze sectie vind je algemene tips voor stagebegeleiders, werkgevers en collega’s

Blijf in het begin in de buurt. Geeft de tijd om in te oefenen. Laat handelingen nadoen en verwoorden zodat je kunt zien of de opdracht goed begrepen is.

7. Boeken, websites en andere hulpmiddelen

 In deze laatste sectie vind je veel informatie  over diverse websites en verenigingen voor TOS. Voor contact met lotgenoten, hulp bij onderwijs en begeleiding in het dagelijks leven.

Ken jij de COM-pas al? De COM-pas is een hulpmiddel voor kinderen en jongeren met TOS.
De COM-pas is altijd bij de hand, als app op je telefoon of als kaartje in je broekzak of portemonnee. Ga naar www.com-pas.nl voor meer informatie.

 Bovenstaande tips zijn een greep uit de vele tips en strageieën die benoemd worden in de hulpwaaier TOS.

mening:

Zelf werk ik al meer dan 30 jaar binnen het cluster 2 onderwijs voor leerlingen met een TOS en ik vind deze hulpwaaier TOS nog steeds handig om in de buurt te hebben. Even iets opzoeken of even een tip gericht op woordenschat of verhaalopbouw duidelijk maken naar een leerkracht of ouder? het gaat eenvoudig en snel met deze waaier. Ik kan hem dan ook van harte aanbevelen als naslagwerk.
Hij is handzaam, klein en overzichtelijk en past makkelijk in je tas of bureaulade.

Heb jij al een TOSwaaier?

Denk jij dat deze hulpwaaier TOS een aanwinst kan zijn voor jouw klas of voor jullie teamkamer?
Laat het me weten.

Eind oktober 2020 verloot ik hier op de site  1 exemplaar van de hulpwaaier TOS

 

Laat mij hieronder in een reactie weten waarom jij hem goed kunt gebruiken en doe mee.  

Deel dit artikel gerust onder andere collega’s die hier belangstelling voor zouden kunnen hebben. Laat hen ook meedoen aan deze actie.

Met dank aan uitgeverij PICA

Samen zetten we TOS op de kaart !

 

Rijke Taal, waarom en hoe?

Rijke Taal, waarom en hoe?

Rijke taal, een compleet aanbod

 

 Afgelopen maand las ik het boek Rijke taal van Erna van Koeven en Anneke Smits.

Het is best een  dikke pil (432 pagina’s) maar gek genoeg ging dit op geen enkel moment tegenstaan terwijl ik het boek las.

Integendeel, hoe verder ik kwam in het boek, hoe meer ik erin werd getrokken door de vele herkenbare voorbeelden, de kijkjes in de klas en natuurlijk door de strekking van het verhaal.

 

het boek Rijke taal is bedoeld voor iedereen die inzicht wil krijgen in wat goed taal- en leesonderwijs is en daarmee aan de slag wil gaan.

 

Waar gaat het boek over?

De titel zegt het al; Rijke taal, krachtige taal en leesdidactiek voor de basisschool.
helemaal aansluitend bij mijn interesses dus.

Ik las dit boek met mijn “speciaal-onderwijs-bril”. Dus continu met de leerling met een taalontwikkelingsstoornis in het achterhoofd.

Tijdens het lezen van het boek maakte ik aantekeningen.
Voor mij persoonlijk altijd een teken dat er veel interessante informatie in staat, die het waard is om samen te vatten.

Dit boek is een pleidooi voor rijke taal in het onderwijs

In dit blog wil ik geen samenvatting geven, het boek is te interessant en te veelomvattend hiervoor.
Eigenlijk is dit boek een pleidooi voor rijk taalonderwijs. Vanuit die visie pleit ik ervoor dat ieder leerkracht in het basisonderwijs dit boek leest, en vervolgens er naar gaat proberen te handelen.
Want dit boek lezen is 1 ding, handelen in de praktijk is iets anders en die praktijk is vaak weerbarstig.

Daarom meteen een gouden tip van mij aan alle leerkrachten die dit lezen;
Zet het onderwerp “Rijke taal, hoe doen wij dit? “ op de agenda van een studiedag of een terugkerend vergadermoment.
Ga samen wat vaker in overleg, laat “good practice” voorbeelden zien en/of horen aan elkaar, deel je ervaringen, inspireer elkaar en durf de methode soms los te laten.

Een mooi voorbeeld van rijke taal en verdiepende gesprekken is de methode Grej of the day.
Lees hier meer over in mijn artikel Grej of the day, kennis is cool.

Rijke taal in de 21e eeuw

Het bieden van rijke taal, door alle vakken heen, moet een essentieel onderdeel worden voor het basisonderwijs.
Taal is immers de manier om het lezen en de kennis van de wereld van alle leerlingen op een hoger plan te tillen en hiermee kun je effectief  laaggeletterdheid tegen gaan.

En willen we dat niet allemaal?
Leerlingen die daardoor wèl actief deelnemen aan onze talige maatschappij? Die brieven van de overheid kunnen lezen, maar ook kunnen praten over krantenartikelen of actualiteiten uit de media?

Uiteindelijk worden leerlingen die zich mondeling en schriftelijk competent genoeg voelen om mee te doen uiteindelijk werknemers. Op die werkvloer moeten ze vervolgens mee kunnen denken en van daaruit durven te overleggen, durven samen te werken en te handelen.

Wat kun je lezen in het boek?

De schrijvers gaan per hoofdstuk in op onder meer de volgende vragen.

  • Hoe draagt het aanbieden van rijke teksten (en hier interactie aan te verbinden) bij aan duurzaam taalonderwijs?
  • Hoe doe je dit met taalzwakke leerlingen?
  • Waar kan het gebruik van ICT dit aanbod verrijken en/of ondersteunen?

Scaffolding bij taalzwakke leerlingen

Een mooie aanvulling is het gedeelte in het boek over Scaffolding.
Taalzwakke leerlingen en NT 2 leerlingen hebben hier vaak behoefte aan en dit wordt in het boek uitgebreid beschreven.

Scaffolding is het ondersteunen van het onderwijs met denkbeeldige steigers (scaffolds)  in de vorm van hulpmiddelen voor beter begrip van de leerstof.
Dit kan bij begrijpend lezen bijvoorbeeld een verklarende woordenlijst zijn met de belangrijkste contextbegrippen uit de tekst. (Eventueel ook in de moedertaal uitgelegd)

In hoofdstuk 2 wordt bijvoorbeeld digitale scaffolding omschreven.

De schrijvers noemden dit ondersteunen, verrijken en vieren met ICT.

  • Ondersteunen met ICT zoals digitale prentenboeken, luisterboeken, leessoftware, structureren en visualiseren van leerstofaanbod, groepsdiscussies, enz. door middel van mindmapping, interactieve tools of een digitale quiz
  • Verrijken met ICT zoals met digitale teksten, instructiefimpjes, websites, werken aan mediawijsheid door teksten te vergelijken op het web, interactie via een digitaal platform als Padlet.
  • Vieren met ICT door leerwinst zichtbaar te maken of leerprocessen te visualiseren zoals bijvoorbeeld een digitaal portfolio.

Hieronder en voorbeeld van een groepsgesprek via een Padlet. De onderzoeksvraag wordt geformuleerd door alle leerlingen voor optimale betrokkenheid. Samen komen we tot een overeenstemming.

padlet_onderzoeksvragen

 

Wat kun je nog meer vinden in dit boek? 

Het boek is onderverdeeld in 8 hoofdstukken. In al die hoofdstukken komen een aantal begrippen en opvattingen steeds weer terug. Ook worden steeds inzichten gedeeld die in veel gevallen een eyeopener zijn.

Een aantal belangrijke inzichten zet ik hier voor je op een rijtje:

  • Leesmotivatie en leesplezier zijn onlosmakelijk verbonden met leesontwikkeling.
  • Zowel bij leerlingen met een TOS als bij NT2 leerlingen is het talig functioneren in de maatschappij sterk afhankelijk van de kennis van de wereld in combinatie met de taalontwikkeling.
    Je kunt pas over dingen meepraten, leesteksten met veel schooltaal begrijpen, zodra jouw mentale lexicon breder wordt. Het los aanbieden van woordenlijsten is niet genoeg.
  • De interactie in de klas over interessante teksten die ingebed zijn in overkoepelend thema’s, actuele onderwerpen, het bespreekbaar maken van meningen en hier actief over nadenken, over praten en over schrijven biedt ook de taalzwakke leerling de kans om aan te sluiten in de talige maatschappij.
  • Scaffolding met en zonder ICT is cruciaal voor de zwakke lezer om niet af te haken bij het groepsproces rondom  taal-leesonderwijs.
  • Digitaal lezen kan skimmend lezen worden, houd continu aandacht voor dieper leesbegrip door de activiteiten in de klas en het aanbod aan teksten en de verwerking hierbij daarop af te stemmen.
  • Frequent (voor)lezen uit rijke teksten, verhalen en boeken is essentieel voor de toekomst van leerlingen. Het Nederlands onderwijs werkt teveel en te vaak met verarmde teksten dor AVI-restricties.
  • Het lezen uit teksten en boeken die misschien wat moeilijker zijn, maar wel de interesse van leerlingen hebben is onontbeerlijk voor goed en duurzaam taalonderwijs.
  • Kies altijd teksten waarover in gesprek kan worden gegaan met de leerlingen.

Rijke taal biedt ook veel tips voor goed leesonderwijs.

Enkele zet ik hieronder:

  • Zet vanaf AVI M4/E4 vrij lezen centraal met een goed boekenaanbod op school en de vrijheid voor leerlingen om zelfgekozen boeken te lezen.
  • Laat vakken geïntegreerd aan bod komen. Behandel bij begrijpend lezen een tekst vanuit het thema van de zaakvakken.
  • Durf te kiezen in je methode, richt je op overkoepelende begrippen waardoor gesprekken en discussies in jouw klas meer diepgang krijgen en de interesse en de kennis van de wereld automatisch wordt vergroot.
  • De schotten en begrenzingen tussen de vakken mogen kritischer bekeken gaan worden door het onderwijs, willen we leerlingen echt gaan onderwijzen voor de toekomst.  

 

Het zijn wellicht voor een aantal van jullie open deuren, maar toch denk ik dat ze aandacht verdienen in de curriculumdiscussie van dit moment.

Mijn mening over Rijke taal

 Het boek staat vol met tips voor de leerkrachten en tips voor de praktijk.
De schrijvers onderbouwen hun beweringen steeds met wetenschappelijke bronnen.

Het is een makkelijk leesbaar boek. De vele praktijkvoorbeelden en handzame tips geven inspiratie om meteen mee aan de slag te gaan.

Quote:

“De leesvaardigheid van leerlingen in Nederland komt als goed uit de onderzoeken, maar het leesbegrip en het leesplezier neemt af.

Hoe kom je tot duurzaam leren waarbij rijke verbindingen in de hersenen tot stand worden gebracht die leiden tot duurzame veranderingen in het lange termijn geheugen?”

En hiermee heb je meteen de rode draad in het boek te pakken. Want hoe krijg je leerlingen weer betrokken bij taal/leesonderwijs? 

Voor wie is dit boek bedoeld?
 

Het boek is bedoeld voor iedereen die inzicht wil krijgen in wat goed taal- en leesonderwijs is en daarmee aan de slag wil gaan. Dat kan iedereen zijn die op het gebied van educatie of logopedie het taalonderwijs een warm hart toedraagt. 

Dit boek biedt echt waardevolle informatie wanneer je als professional of als team aan de slag wilt met het taalonderwijs in je klas op op jullie school.

Tot slot

De inhoud van dit boek slaat een brug tussen theorie en praktijk. Het laat je zien hoe je duurzaam, betekenisvol taal- en leesonderwijs geeft.

De schrijvers laten je zien hoe je actief kunt gaan nadenken over teksten en hoe je dit kunt vormgeven in de klas. Je krijgt praktische voorbeelden op ieder niveau over hoe je hiermee jouw leerlingen een goede taalbasis (mee)geeft.

Rijke taal? Ja zeker wel!

Hoe bied jij dit aan?

Nieuw KETproject: Dino’s bestaan niet !

Nieuw KETproject: Dino’s bestaan niet !

Dino’s bestaan niet!

Dit is de titel van het nieuwste KETproject van Kleuteruniversiteit dat ontwikkeld is door onderwijsprofessionals uit het speciaal onderwijs en toevallig ook heel goed aansluit bij het thema van de kinderboekenweek van 2020 : “En toen….”.


En weet je wat nu zo superleuk is?
Ik mag dit project, in samenwerking met Kleuteruniversiteit en Leesvink,
in een supermooi pakket gaan weggeven door middel van een exclusieve winactie.

Lees snel verder hoe je dit mooie pakket in je bezit kunt krijgen.

Wat kun je winnen?

Omdat dit product zo prachtig aansluit bij mijn missie om TOS meer op de kaart te krijgen mag ik, in samenwerking met Kleuteruniversiteit en Leesvink, een prachtige actie aanbieden.

Een compleet pakket voor het thema:

  Dino’s bestaan niet!

Let op, je wint met dit totaalpakket niet alleen het KETproject van Kleuteruniversiteit maar ook het basisproject en het bijpassende boek van Mark Janssen..

Het complete pakket bestaat uit:

  • Het gewone project: Dino’s bestaan niet” van Kleuteruniversiteit
  • Het Ketproject: “Dino’s bestaan niet”  van Kleuteruniversiteit
  • Het boek: “Dino’s bestaan niet” van Mark Janssen, bekroond Met Vlag en Wimpel 2018!

Met het bijbehorende uitklapboek: “Dino’s bestaan niet” en het gelijknamige basisproject heb je alles in huis om het thema “en toen…” van de kinderboekenweek van 2020 helemaal in het teken te zetten van dit ongelooflijk fascinerende onderwerp voor kleuters.
Want dino’s …bestaan die nu eigenlijk wel of niet? 

Laat onderaan dit artikel een reactie achter en vertel hoe jij dit project gaat inzetten. Misschien wordt jij dan wel de winnaar van dit prachtige pakket.

Klik op de afbeeldingen hieronder voor meer informatie van de producten.

KETproject Dino's bestaan niet

Waarom een KETproject?

Een KETproject is een themaproject wat speciaal is geschreven voor leerlingen met taalproblemen of een taalachterstand, met extra aandacht voor de woordenschat.

Een tijdje geleden heb ik een brainstormsessie gehad met de ontwikkelaars van deze KETprojecten.
Allemaal stuk voor stuk ervaren leerkrachten uit het Cluster-2-onderwijs die zelf al langer met de projecten van Kleuteruniversiteit werken.
Rijke taalcontexten aanbieden vanuit een thema en diverse prentenboeken met veel ruimte voor leerdoelen en creativiteit. Het is een  gouden sleutel, maar toch….
Speciale en doordachte activiteiten voor de taalontwikkeling en de woordenschat, dat was wat we nog misten bij veel Kleuteruniversiteit projecten.

Dus werd er contact gelegd met Juf Sanne van Kleuteruniversiteit en een aantal collega’s in de praktijk. Er werd online overlegd, geschreven, feedback gegeven door onder andere mijzelf en uiteindelijk waren daar de eerste KETprojecten zoals die nu op de website te vinden zijn.
Ik ben best trots dat ik hier een kleine bijdrage aan heb mogen leveren.

Op de site van Kleuteruniversiteit lees je het volgende:

KETprojecten bevatten extra taalaanbod voor Kinderen met Extra Taalbehoefte (KET) op het gebied van taalverwerving.
In samenwerking met ervaren leerkrachten die al jaren in het speciaal onderwijs werken, hebben we het KET-concept bedacht om NT2 en TOS kinderen te bedienen met extra woordenschatactiviteiten die aansluiten bij een ‘gewoon’ Kleuteruniversiteit project.

De meesten van ons zijn zich helemaal niet bewust van hoe ze de taal eigenlijk hebben geleerd; het ging gemakkelijk en vanzelf. 
Voor kinderen met Nederlands als tweede taal (NT2) of een TOS (Taalontwikkelingsstoornis) is dat anders. Zij hebben problemen op het gebied van taalvorm, taalinhoud en/of taalgebruik. Hierdoor komt de taalontwikkeling in het gedrang.

Meer lezen over taalontwikkelingsstoornis oftewel TOS? Ga hier naar meer artikelen over dit onderwerp op mijn website.

Wat biedt dit KETProject?

Dit KETproject bevat woordenschatactiviteiten voor kinderen met een vertraagde taalverwerving die extra taalbehoeften hebben en sluit aan bij het reguliere Kleuteruniversiteit project, in dit geval het project ‘Dino’s bestaan niet’. 

Er wordt, net als bij het reguliere project, gebruik gemaakt van het gelijknamige boek van Mark Janssen.
Ook zit er bij dit KET-project een origineel liedje van Jeroen Schipper in MP3 formaat (gezongen én instrumentaal), waarin verschillende begrippen geoefend kunnen worden.

Hieronder wat voorbeelden uit het KETproject: Dino’s bestaan niet!

KETproject voorbeeld
Woordweb dino

 

Hoe zijn de KETprojecten opgebouwd?

KETprojecten zijn gemaakt voor NT2 kinderen, leerlingen met een TOS of leerlingen met een taalachterstand.

Ze zijn steeds opgebouwd volgens een vaste indeling.

  • De introductiefase
    In deze fase worden er nieuwe woorden geïntroduceerd bij de kinderen.
  • De KET-fase
    Dit is een speciaal onderdeel voor Kinderen met Extra Taalbehoefte. Hier is aandacht voor extra herhaling.
  • De DOE fase
    Dit is de laatste fase, hier laat je de kinderen de woorden herhalen op een actieve manier. 

Na een weekaanbod aan activiteiten is er een controle-activiteit. Als er na deze activiteit nog steeds inoefening nodig blijkt, kun je de RAKETles inzetten.
RAKET staat voor: Remedieerende Acitiviteit Kinderen met Extra Taalbehoeften.

 

dino woordweb

Mijn naam is Aldri Veening-IJtsma, ik ben inmiddels twintig jaar leerkracht.

Ik heb altijd extra affiniteit gehad met leer- en gedragsproblemen en ben na vijftien jaar regulier onderwijs overgestapt naar Kentalis cluster 2 onderwijs.

Ik maak graag gebruik van projecten van Kleuteruniversiteit, maar moest er vaak wel wat aanpassingen in doen voor onze doelgroep.
Bij de KETprojecten die ik nu schrijf neem ik deze ervaringen mee.
Het is belangrijk om nieuwe woorden binnen een thema, geïntegreerd in je gehele klassenorganisatie aan te bieden.

Het is daarbij van belang dat de kinderen de woorden ervaren middels een doe-fase.
Ook een goede controle en remediëring is van belang.
De KETprojecten bieden dit gehele plaatje aan.

Met behulp van het spannende boek “Dino’s bestaan niet” neem je je klas mee naar de wondere wereld van de dino’s. Gegarandeerd een succes!

Aldri Veening Ijtsma

Schrijver van het project "Dino's bestaan niet" en Leerkracht cluster 2 onderwijs

Extra boeken bestellen voor dit project?

Het bijbehorende boek: “Dino’s bestaan niet’ wordt geleverd door Leesvink, de boekwinkel waar je alle boeken kunt vinden van ieder Kleuteruniversiteit project.
Bij Leesvink kun je trouwens nog veel meer mooie bijbehorende boeken vinden voor dit prachtige thema.

Wij vinden dat ieder kind recht heeft op mooie boeken, ongeacht zijn- of haar achtergrond.
In samenwerking met @kleuteruniversiteit mogen wij het prachtige boek ‘echte dino’s bestaan niet’, dat de basis vormt van het lesproject speciaal ontwikkeld voor het cluster 2 onderwijs,  weggeven onder een van onze volgers. Hoe leuk?! 

Merel van Leesvink

Win nu het prachtige pakket: “Dino’s bestaan niet”?

Bij deze winactie kun je dus een compleet pakket winnen wat prachtig aansluit bij de kinderboekenweek van 2020 met het thema “En toen…”
Maar ieder ander moment van het jaar staat dit thema ook altijd weer garant voor veel enthousiaste leermomenten.

Het pakket bestaat uit: 

  • Het basisproject “Dino’s bestaan niet” van Kleuteruniversiteit
  • Het aanvullende KETproject  Dino’s bestaan niet van Kleuteruniversiteit
  • Het prachtige en spannende uitklapboek “Dino’s bestaan niet” van Mark Janssen, bekroond Met Vlag en Wimpel 2018!

Wat moet je doen om kans te maken?

Laat hieronder in een reactie weten hoe je dit project in wil gaan zetten in jouw klas of begeleiding.
Vrijdag 18 september 2020 maak ik de winnaar bekend! 

Wil jij dit KETproject gaan inzetten?

Geef in een reactie aan hoe en waarom jij dit pakket wel kunt gebruiken.

Het greenscreen met Woeste Willem

Het greenscreen met Woeste Willem

Een greenscreen voor Woeste Willem

Hoe kun je een greenscreen en het prentenboek Woeste Willem combineren? En hoe zet je hierbij in op de taalontwikkeling? Ik vertel het in dit blog.
21 jaar geleden las ik dit boek voor het eerst voor,. Eerst aan mijn dochter, daarna aan mijn zoon. Beiden zijn nog steeds fan van dit boek en ik eigenlijk ook. 

In mijn jaren als juf heb ik dit boek ook vaak voorgelezen, projecten uitgewerkt, hoeken ingericht, enzovoorts.
Maar Woeste Willem in een greenscreenfilmpje, dat is voor mij ook weer een nieuwe toevoeging.

Woeste Willem in 20 talen

Op de website “Prentenboeken in alle talen” vind je dit mooie boek ook terug. Op deze site kun je dus terecht voor je meertalige leerlingen.

Hier vind je audio-vertalingen van mooie klassieke prentenboeken. Deze vertalingen zijn met veel liefde zijn gemaakt door vrijwilligers en worden door hen voor je voorgelezen. 

Woeste Willem voor een prikkie

Wist je trouwens dat dit prachtige boek in de week van 12 juni 2020 voor €2,50 te koop is in de plaatselijke boekhandel?

Taalontwikkeling en een greenscreen

Met een greenscreenfilmpje  kun je een verhaal na laten spelen en zelfs het verhaal uitbreiden en aanvullen.
Je oefent hiermee de vertelvaardigheden, het taalgebruik en de woordenschat van de kinderen.
Het mooie is dat je dit ook meteen op het juiste niveau doet. Ieder kind gaat uit van zijn eigen startniveau en dit materiaal nodigt vanzelf uit tot ontdekken van nieuwe taal.
Wanneer er niet voldoende taal komt uit jouw leerlingen, ga dan meespelen of koppel een sterker taalmaatje aan de leerling met minder taalvaardigheden.
Ook het luisteren naar de ander, het modelen door die ander van de nieuwe taal is inspirerend en leerzaam voor een kind met een TOS of een taalachterstand.

Uitdagen tot  gebruik van nieuwe taal doe je door materialen toe te voegen en goed te observeren of de leerling initiatief neemt tot  vertellen.
Heeft het kind voldoende spreektijd, krijgt het voldoende taalverwerkingstijd? Is het een kleine woordenschat of zijn het woordvindingsproblemen?

Tips voor de taalontwikkeling

Geef ankerpunten voor de leerling

  • Bepaal bijvoorbeeld vooraf wie welke rol speelt, zodat de zwakke leerling weet waar die zich op kan richten.
  • Koppel een taalmaatje aan een taalzwak kind, maar let op dat die hem niet overvleugelt.
  • Observeer hiervoor regelmatig en speel dan even mee om dit te reguleren.

Wat kun je nog meer doen?
 

Tijd geven voor de taalverwerking

  • Deel het verhaal op in losse scenes. Zo kun je het filmen van het verhaal na iedere scene pauzeren .
  • Je geeft dan even tijd voor de taalverwerking en dit geeft rust bij woordvindingsproblemen.
  • Spreek samen door wat de volgende scene zal zijn, als dat nodig is.
  • Teken de scenes eerst even uit, geef ze een storyboard. Deze zijn te vinden op mijn Pinterestpagina over verhaalopbouw.

Wanneer je als leerkracht meespeelt kun je dit nog beter sturen natuurlijk.
Maak er dan een kleine kringactiviteit van.

  • Verdeel je weekactiviteiten zodat je deze activiteit gedurende een week een aantal keer gaat inroosteren.
  • Vorm een kleine groepje, of een tweetal. 
    Je hoeft dan niet bij ieder tweetal evenveel hulp te bieden natuurlijk.
  • Rooster de leerlingen in , zodat iedereen die week ook echt aan de beurt kan komen bij het greenscreen.

Wat heb je nodig voor het werken met greenscreen?

  • Het boek van Woeste Willem
  • Foto’s van platen uit het boek voor de achtergrond in de app
  • Een iPad met de app Do Ink Greenscreen
  • Of bij de nieuwste iPad versie 13.0 of hoger kun je met de gratis app iMovie ook een greenscreenfilmpje opnemen
  • Een groene achtergrond om tegen te filmen, dit kan met een groot groen Engels karton bijvoorbeeld
  • Plaatjes van de hoofdpersonen die je plakt op een wcrolletje met groene bekleding
  • Iets om de iPad stevig in neer te zetten, dit kunnen ook twee blokken zijn uit de bouwhoek natuurlijk.

Wil je geen gedoe met groene papieren of een groot groen scherm, bekijk dan de Greenscreenbox  van Petra Mestrom.

 

Dit is de GreenScreenbox van Petra Mestrom.

Zij heeft deze box zo ontworpen dat kinderen er snel mee aan de slag kunnen. De iPad kun je er goed stevig in wegzetten. De attributen laat je met groen papier  bewegen zodat de achtergrond  niet wordt verstoord door de handen van de kinderen. Doordat de box op een tafeltje past, is hij bruikbaar voor jong en oud. En kun je op de iPad meteen het resultaat zien tijdens het filmen.

De Greenscreenbox in de praktijk

Zelf heb ik de Greenscreenbox ook uitgeprobeerd en ik ben erg enthousiast. Het is een geweldig product, stevig en zeer makkelijk bruikbaar in iedere klas.
Het mooie is dat de kinderen meteen hun resultaat zien, ze zien wat er aangepast moet worden voor het beste resultaat door mee te kijken op de iPad terwijl ze spelen. Hierdoor komt er tijdens de activiteit ook enorm veel communicatie op gang zoals samen overleggen, discussieren, beurtgedrag, probleemoplossend denken en handelen met daarbij natuurlijk heel veel taal.

 Nu korting op de Greenscreenbox

 

Je krijgt nu tijdelijk een mooie korting op de Greenscreenbox. 

Deze korting is geldig tot en met 30-6-2020.
Op de website van Petra Mestrom vind je meer informatie over deze actie.

Doekaart en wegwijzers
In samenwerking met Mediasmarties en uitgeverij Lemniscaat heeft petra Mestrom ook een superhandige  een doekaart gemaakt. Daarmee ga je aan de slag met de Greenscreenbox (of een groot green screen) en dit gave prentenboek. Je leert eenvoudige, maar super gave trucs om direct toe te passen in je eigen video’s!

Bekijk hier in het demonstratiefilmpje van Petra Mestrom hoe Woeste Willem en Frank tot leven komen.

Werken met een greenscreen in de klas

Lees in mijn artikel greenscreen in de klas alles over wat je nodig hebt en lees meteen ook de 10 tips voor het gebruik in de klas.

Ga jij er ook mee aan de slag?

Laat het hieronder in een reactie weten

Extra woordenschat met Squla

Extra woordenschat met Squla

 

Woordenschat oefenen

 

Woordenschat is een onderdeel waarmee in iedere klas, in iedere methode gewerkt wordt.

Veel methodes gebruiken woordenlijsten aan het begin van een thema. 

Woordenschat moet je consolideren

Alleen aanbieden is niet genoeg, er moet veel herhaald en geoefend worden om consolidering van de woordenschat te krijgen. De woorden moeten als het ware verankerd worden in het mentale lexicon van de kinderen en hier wendbaar gebruikt kunnen worden.

Veel oefenen is daarom nodig en digitale werkvormen zijn dan altijd een mooie aanvulling op reeds aanwezige spelvormen of werkvormen.

 

Digitaal woordenschat oefenen

Squla is het platform wat hier ook aan heeft gedacht en heeft zijn aanbod sinds een tijdje  uitgebreid. Het platform biedt op dit moment aanbod voor groep 1 tot en met 8 voor alle vakken van de basisschool. 
Aan die vakken is nu Woord Extra toegevoegd.

 

Squla heeft sinds een tijdje een nieuw vak in het aanbod toegevoegd: Woord Extra. 

 

Wat is Woord Extra precies?

Wanneer je inlogt bij het platform van Squla (via de app) kun je je leerlingen een groep laten kiezen maar ook een vak.

Kies nu voor woordextra, en kies vervolgens voor een leerjaar.

Vervolgens kun je kiezen uit een aantal thema’s:

  • ik
  • Thuis
  • Eten en drinken
  • De wereld

Ieder thema heeft weer 6 levels. Per level worden de woorden eerst auditief en visueel aangeboden, daarna moeten de leerlingen betekenis en plaatje gaan koppelen met spelletjes of puzzels.

Mooi vind ik dat het woord steeds opnieuw auditief wordt herhaald. Via de microfoonknop kun je dit zelfs meerdere malen herhalen.

Ook wordt een nieuw woord nog een keer in een betekenisvolle context auditief en visueel aangeboden door middel van een zin en een plaatje.

Met het vak WoordExtra help je peuters en kleuters in groep 1 en 2 bij het oefenen en vergroten van hun woordenschat. Met leuke spelletjes komen in ruim 6.000 vragen de belangrijkste woorden aan bod die kinderen moeten kennen als ze naar groep 3 gaan.

Voor peuters:

Buik, jas, stoel! Een grote woordenschat is niet alleen belangrijk om jezelf uit te drukken maar helpt ook bij het begrijpen van anderen.

Met WoordExtra komen verschillende thema’s aan bod en ieder woord komt vaker voorbij, ondersteund met een leuke illustratie.
Dit helpt om het concept achter het woord beter uit te leggen en versterkt de taalontwikkeling van je kind. Doordat alle woorden hardop worden voorgelezen kan je kind zelfstandig zijn of haar woordenschat oefenen. Spelenderwijs wordt de woordenschat vergroot.

Voor groep 1:

Oren, neus en ogen, verbind de plaatjes met de juiste woorden. En wat eet je voor ontbijt, als tussendoortje of bij het avondeten? 

Met leuke spelletjes en quizzen wordt de woordenschat vergroot. Iedere quiz introduceert tussen de 8 en 14 nieuwe woorden. Door ze hardop voor te lezen en minimaal 5 keer te herhalen, lukt het beter om de woorden actief te gebruiken.

Voor groep 2:

Hoe voel je je als je ziek bent? Waar in huis staat het bad? En welke dag is het vandaag? In groep 2 kent een kind al veel woorden.
Een grote woordenschat is belangrijk. Niet alleen om te leren lezen en schrijven maar ook in het begrijpen van alle andere lesstof.

In WoordExtra voor groep 2 komen in verschillende thema’s de 2000 Nederlandse woorden die je kind in groep 3 zou moeten kennen aan bod. Met de app kan het kind zelfstandig en verantwoord oefenen. Zo wordt al spelend de woordenschat vergroot en geconsolideerd.

 

Squla bij onderwijs op afstand

In  deze Coronaperiode heeft Squla haar platform volledig gratis gemaakt.

Squla kan nu gespeeld worden op de computer en op iedere tablet
De app is gratis te downloaden in de Appstore.

Met Squla oefent een kind de basisschoolvakken door middel van quizzen en spelletjes.
De motivatie wordt verhoogd doordat kinderen op hun eigen level kunnen spelen en doordat ze beloningen kunnen verdienen in de vorm van virtuele muntjes waarmee ze dan weer een nieuw level kunnen vrijspelen of een leuke avatar kunnen maken voor zichzelf.

Mijn mening over Leren met Squla

Squla is mijns inziens heel goed inzetbaar voor een verwerkingsoefening van aangeboden leerstof in de les of aan het einde van een huiswerksessie. Woord Extra is hier een mooie aanvulling op.

 

Squla in de klas, tijdens begeleiding of thuis?

Klik hier en lees er alles over.

Woordenschat met Pondr

Woordenschat met Pondr

Met deze tool besteed je aandacht aan woordenschat en zinsbouw

kinderen met een TOS (taalontwikkelingsstoornis) hebben vaak een zwakke woordenschat en problemen met zinsbouw, hoe meer oefening ze krijgen, hoe beter. 

Maar ook kinderen zonder TOS  kunnen extra oefening op deze taaldomeinen vaak goed gebruiken.

Heb je vraagtekens wat je zou kunnen doen aan deze domeinen maar ontbreekt het je aan tijd om er inspiratie voor te zoeken?

Dan heb ik hier de ideale digitale tool voor jou, geschikt voor op je PC, laptop of op een iPad of tablet.

 

Via de website www.pondr.space kun je in een handomdraai een woordveld op je PC of tablet zetten.

Deze website biedt veel mogelijkheden voor woordenschat en  zinsbouw activiteiten.

Wat is Ponzie en hoe werkt het?

Ponzie is het denkwolkje zoals je hier ziet op de foto en komt in beeld zodra je de website opent.

Je start door een woord in te typen, na een paar seconden wachten verschijnt er een woordwolk om jouw ingevoerde woord heen.

Met het scrolwiel op je muis kun je deze woordwolk groter of kleiner maken.
Handig wanneer je met taalzwakke leerlingen werkt, die een grote woordwolk niet ineens kunnen overzien.

Binnen de woordwolk kun je vervolgens woorden arceren of zelfs een woord eruit slepen om vervolgens weer een nieuwe woordwolk te creëren .

 

Wat kan Pondr jou bieden voor woordenschat?

Met je eerste woordwolk heb je vele mogelijkheden.

  • Je kunt zelf woorden toevoegen via het plusteken
  • Je kunt een woord vasthouden en verslepen, waarmee je een nieuwe subwolk creeert.
  • Je kunt op een leeg stuk van je canvas een nieuw woord intypen zodat je een andere wolk krijgt in hetzelfde scherm
  • Je kunt meerdere tabbladen openen, en deze onafhankelijk bewerken.

Bekijk in deze video hoe deze handige website precies werkt.

 

Wat zijn de mogelijkheden van Pondr?

Met Pondr kun je, zoals eerder gezegd, goed werken aan de taaldomeinen woordenschat en zinsbouw.

 

 

Hieronder een paar praktische tips voor thuis

 

 

1. Woorden opzoeken

Laat kinderen de woorden van een thema opzoeken via Ponzie

Wanneer je een onbekend (thema)woord tegenkomt in het huiswerk, voer je het in op de website, ga vervolgens met jouw kind praten over de woorden in de wolk, komt die er nu wel achter wat dit woord betekent?
Je bent op deze manier bezig met denken over taal, over taalrelaties, over semantische netwerken en werkt dus aan metacognitie.
Let op: laat jouw kind hier niet teveel raden, de kans bestaat dan dat een woord met een verkeerde betekenis wordt opgeslagen in het geheugen.

 

 

2. Teken een woordwolk

Kies een woord uit het huiswerk en typ het in op de website. Voordat je Ponzie de woordwolk laat creëren,  ga je eerst bij jouw kind peilen wat die denkt dat Ponzie zal vinden.
Je zou deze woorden apart kunnen noteren op een papier. 
Wanneer je daarna het woord invoert op pondr.space, kijk je samen of Ponzie met dezelfde woorden komt.
Welke woorden zijn niet genoemd, waarom denk je dat ze niet of juist wel genoemd worden door Ponzie?
Ook hier komt weer een behoorlijk stuk metacognitie om de hoek kijken.

Maak nu zelf zo’n woordwolk op een A4 met verschillende kleuren, lettertypes, enz. Maak de woordwolk zo fantasievol mogelijk. 

 

 

3. Maak een mindmap 

 

Wanneer je een woordwolk hebt gecreëerd, kun je met de arceer-functie van de website een aantal woorden in categorieën verdelen.

De woorden die een hoofdcategorie kunnen vertegenwoordigen, sleep je vervolgens eruit en hier omheen laat je een nieuwe wolk door Ponzie bedenken.

Heb je nog een nieuw categoriewoord bedacht, dubbelklik dan met je muis op een lege plek en maak een nieuwe woordwolk binnen hetzelfde canvas.

De woorden uit de diverse wolken kunnen dan vervolgens in een mindmap worden gesorteerd.

Maak nu met deze informatie een mindmap op een A3 formaat, leg het papier dwars (landscape) en vul het aan met kleuren en tekeningen.

Voor tips voor een goede digitale mindmaptool verwijs ik je naar mijn artikel over de top 5 van mindmaptools voor in de klas.

4. Zinnen bouwen met Ponzie 

Kies een themawoord, laat Ponzie een woordveld creëren, en laat vervolgens met deze woorden zinnen maken. 

Opdrachten voor zinsbouw:

  • Schrijf zoveel mogelijk zinnen op die je kunt bedenken.
  • Maak een zo lang mogelijke zin. Hoe meer woorden uit de wolk binnen een zin, hoe beter.
  • Geef een aantal bonuswoorden die het kind in de zin moet verwerken.
    Bijvoorbeeld  werkwoordsvervoegingen (loopt, liepen/gelopen),    verwijswoorden (hem, haar, die daar) of bijvoeglijk naamwoorden.

 

Met Pondr kun je aan de slag met taal

 Kun jij nog meer ideeën bedanken voor het gebruik van Pondr tijdens individuele ondersteuning  of thuis?

Geef jouw idee hieronder in een reactie!

 

Wil je op de hoogte blijven van mijn online trainingen?

Trainingen, webinars, workshops. Facebook lives met coaching en inspiratie op het gebied van taal en ICT.

Volg vanuit je eigen huiskamer op jouw eigen tempo en tijdstip mijn trainingsaanbod en workshops.

Via deze mailinglijst ben je als eerste op de hoogte van de komende events en aanbiedingen.

 

Bedankt! Je bent succesvol ingeschreven. Ik beloof je dat ik je niet ga spammen, wil je echter toch uitschrijven dan kan dat natuurlijk altijd onderaan elke mail. Bij Gmail en Hotmail komen mijn mails vaak in SPAM terecht. Wil geen enkele mail missen? Voeg mijn mailadres dan toe aan jouw lijst met vertrouwde contacten of bij Gmail aan de mailbox Primair. Groet, Marita

Pin It on Pinterest